ગુજરાતમાં ભાજપની ‘વોટ સુનામી’ઃ પંચાયતથી પાર્લામેન્ટ સુધી કેસરીયો માહોલ, કોંગ્રેસ અને આમ આદમી પાર્ટીના સૂપડા સાફ

નરેન્દ્ર જોષી

ગુજરાતના રાજકીય ઇતિહાસમાં ૨૯ એપ્રિલ ૨૦૨૬નો આ દિવસ એક અભૂતપૂર્વ અને સુવર્ણ અક્ષરે અંકિત થઈ ગયેલો સીમાચિહ્ન સાબિત થયો છે કારણ કે તાજેતરમાં સંપન્ન થયેલી સ્થાનિક સ્વરાજની ચૂંટણીઓના જે પરિણામો સામે આવ્યા છે તેણે સમગ્ર દેશના રાજકીય પંડિતો અને વિશ્લેષકોને સ્તબ્ધ કરી દીધા છે. આ પરિણામો માત્ર ભારતીય જનતા પાર્ટીની જીત નથી પરંતુ તે એક પ્રચંડ ‘વોટ સુનામી’ છે જેમાં વિરોધ પક્ષોના તમામ ગણિતો અને અસ્તિત્વના પાયા જળમૂળમાંથી હચમચી ગયા છે. પંચાયત સ્તરથી લઈને પાર્લામેન્ટ સુધી જે રીતે સર્વત્ર કેસરીયો માહોલ છવાયો છે તે સ્પષ્ટપણે દર્શાવે છે કે ગુજરાતની જનતાએ વિકાસની રાજનીતિ અને સ્થિર શાસન પર પોતાની મહોર મારી દીધી છે. આ ચૂંટણીમાં ભાજપે મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશનમાં રેકોર્ડબ્રેક ૫૯ ટકા જેટલો જંગી વોટશેર મેળવીને એક નવો કીર્તિમાન સ્થાપિત કર્યો છે જે સાબિત કરે છે કે મતદારોએ હવે કોઈપણ પ્રકારના નકારાત્મક પ્રચાર કે પોકળ વાયદાઓને ફગાવીને માત્ર ને માત્ર નક્કર કામગીરીને જ પ્રાધાન્ય આપ્યું છે.
આ પ્રચંડ સફળતા પાછળ ભાજપના નેતૃત્વની અત્યંત ઝીણવટભરી અને આક્રમક વ્યૂહરચના કામ કરી ગઈ છે, જેમાં પક્ષના મોવડી મંડળે ચૂંટણી જાહેર થતા પહેલા જ ‘પેજ સમિતિ’ અને ‘શક્તિ કેન્દ્રો’ને સક્રિય કરી દીધાં હતાં. ભાજપના નેતાઓએ આ વખતે માત્ર સભાઓ ગજવવાને બદલે ‘માઈક્રો-લેવલ મેનેજમેન્ટ’ પર ભાર મૂક્યો હતો, જેમાં દરેક મતદારના ઘર સુધી વ્યક્તિગત સંપર્ક કરીને સરકારની યોજનાઓના લાભોની યાદી પહોંચાડવામાં આવી હતી. આ રણનીતિના ભાગરૂપે જ એન્ટી-ઈન્કમ્બન્સી એટલે કે સત્તા વિરોધી લહેરને ખાળવા માટે જૂના અને પ્રસ્થાપિત ચહેરાઓને સ્થાને નવા, ઉત્સાહી અને જમીની સ્તરના કાર્યકરોને તક આપીને પક્ષે એક નવો જુવાળ ઊભો કર્યો હતો. આ સામાજિક ઇજનેરી અને સંગઠનશક્તિના સુમેળને કારણે જ વિપક્ષોના ગઢ ગણાતા વિસ્તારોમાં પણ કેસરીયો લહેરાયો છે.

આ વિજય ગાથાનું સૌથી હૃદયસ્પર્શી અને ગૌરવશાળી પાસું એ રહ્યું છે કે આ વખતે સત્તાના સિંહાસન સુધી પહોંચનારા ઉમેદવારો કોઈ મોટા રાજકીય ધરાના કે ધનકુબેર પરિવારોમાંથી આવતા લોકો નથી પરંતુ તેઓ સમાજના અત્યંત સામાન્ય વર્ગનું પ્રતિનિધિત્વ કરનારા ખરા અર્થમાં લોકસેવકો છે. જ્યારે વિજેતાઓની યાદીમાં રિક્ષા ચાલક અને સામાન્ય ચા વેચનાર જેવા પાયાના કાર્યકરોનાં નામ ગર્વભેર ચમક્યા ત્યારે લોકશાહીની સાચી વ્યાખ્યા સાર્થક થતી જોવા મળી હતી અને આ રણનીતિએ ભાજપના ‘સંગઠન’ અને ‘કાર્યકર’ આધારિત અભિગમને વધુ મજબૂતી અર્પી છે. સામાન્ય જનતાને પણ હવે એવો વિશ્વાસ બેઠો છે કે આ પક્ષમાં તેમની વચ્ચેનો જ કોઈ માણસ તેમની વેદના અને સમસ્યાઓને વાચા આપવા માટે સક્ષમ છે અને આ જ ભાવનાએ કેસરીયા બ્રિગેડને વિજયના શિખરે પહોંચાડી છે.

બીજી તરફ આ પ્રચંડ જનાદેશમાં કોંગ્રેસ અને આમ આદમી પાર્ટીના જે રીતે સૂપડા સાફ થયા છે તે વિપક્ષો માટે ગંભીર આત્મમંથનનો વિષય બની ગયો છે કારણ કે જનતાએ નકારાત્મક રાજનીતિ અને મફતની રેવડી જેવી લોભામણી જાહેરાતોને સદંતર નકારી કાઢી છે. ગુજરાતના ખૂણે ખૂણે પહોંચેલી લોકકલ્યાણકારી યોજનાઓ અને ડબલ એન્જિન સરકારની પારદર્શક કાર્યશૈલીએ વિપક્ષોના જ્ઞાતિ-જાતિના સમીકરણોને જમીનદોસ્ત કરી દીધા છે અને મતદારોએ એકસૂરે સ્વીકારી લીધું છે કે રાજ્યની અસ્મિતા અને ભવિષ્યની સુરક્ષા માત્ર આ મજબૂત નેતૃત્વ હેઠળ જ શક્ય છે. આ ચૂંટણીના પરિણામોએ માત્ર ૨૦૨૬ની જ નહીં પરંતુ આગામી દાયકાઓની રાજકીય દિશા પણ નક્કી કરી દીધી છે જેમાં ગરીબ અને મધ્યમ વર્ગનો ઉમેદવાર જ્યારે સત્તાના કેન્દ્રમાં આવે છે ત્યારે જનતાનો આત્મવિશ્વાસ સાતમા આસમાને પહોંચી જાય છે. આમ આ ‘વોટ સુનામી’ એ સાબિત કરી દીધું છે કે ગુજરાતમાં હવે કેસરીયો રંગ માત્ર રાજકીય પક્ષનો નથી રહ્યો પરંતુ તે રાજ્યના વિકાસ અને જન-જનના અતૂટ ભરોસાનું પ્રતીક બની ગયો છે.